Δημοσιεύτηκε στην ψηφιακή εφημερίδα Ipaper
της Κατερίνας Φραγκάκη, Δικηγόρου Παρ’ Αρείω Πάγω
Παρά τη μείωση του κόστους δανεισμού, πολλοί δανειολήπτες εξακολουθούν να βρίσκονται σε αδιέξοδο. Οι καθυστερήσεις πληρωμών αυξάνονται, ιδίως σε στεγαστικά και καταναλωτικά δάνεια με κυμαινόμενο επιτόκιο. Τα στοιχεία της Τράπεζας της Ελλάδος δείχνουν ότι, αν και το μέσο επιτόκιο των στεγαστικών κυμαίνεται στο 3,65%, τα υπόλοιπα των καθυστερούμενων οφειλών αυξάνονται επικίνδυνα, ιδίως σε ευάλωτα νοικοκυριά που επηρεάστηκαν από την ενεργειακή και πληθωριστική κρίση.
Υπενθυμίζεται ότι η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα (ΕΚΤ) ανακοίνωσε πριν από λίγες ημέρες ακόμη μία μείωση του βασικού επιτοκίου του ευρώ κατά 0,25%, το οποίο πλέον διαμορφώνεται στο 2%. Πρόκειται για τη συνέχεια της αποκλιμάκωσης που ξεκίνησε τον Ιούνιο του 2024, μετά από μια εξαιρετικά επιθετική περίοδο ανόδου επιτοκίων, με σκοπό την αναχαίτιση του πληθωρισμού. Ωστόσο, η ελαφρά αυτή ανάσα για τους δανειολήπτες ίσως να μην είναι αρκετή για να αντιστρέψει το κύμα πίεσης που συσσωρεύτηκε τα τελευταία δύο χρόνια.
Υπάρχει πλέον έντονη ανησυχία για τη δημιουργία μιας νέας γενιάς «κόκκινων» δανείων, που δεν θα προέρχεται από την ύφεση της δεκαετίας του 2010, αλλά από το αυξημένο κόστος δανεισμού, την πίεση των ανατιμήσεων και την αργή επιστροφή στην πιστωτική ισορροπία.
Σε Αναμονή οι Δανειολήπτες του Νόμου Κατσέλη
Παράλληλα, χιλιάδες δανειολήπτες που είχαν ενταχθεί στον Νόμο Κατσέλη, παραμένουν σε αναμονή κρίσιμων δικαστικών αποφάσεων ή βιώνουν παραβίαση των όρων από εταιρείες διαχείρισης απαιτήσεων.
Χαρακτηριστικά, σε πολλές περιπτώσεις:
- οι servicers αυθαίρετα αναπροσαρμόζουν τις δόσεις χωρίς αιτιολόγηση,
- επιβάλλουν τόκους υπερημερίας παρά την εν ισχύι δικαστική απόφαση,
- προκαλούν σύγχυση στους δανειολήπτες, μη παρέχοντας σαφείς αναφορές ή ενημερώσεις.
Τι Πρέπει να Προσέξουν οι Δανειολήπτες
- Να ελέγχουν τη ρήτρα επιτοκίου: Κυμαινόμενο επιτόκιο σημαίνει αυτόματη προσαρμογή. Ωστόσο, η αναπροσαρμογή πρέπει να είναι τεκμηριωμένη.
- Να ζητούν αναλυτική πληροφόρηση από την τράπεζα ή τον servicer.
- Να αξιοποιούν εξωδικαστικούς μηχανισμούς ρύθμισης και διαμεσολάβησης πριν υπάρξει καθυστέρηση.
- Όσοι είναι ενταγμένοι στον Ν. Κατσέλη, να παρακολουθούν στενά τυχόν παραβιάσεις ή αυθαίρετες πρακτικές.
