Η Ελλάδα κατατάσσεται ανάμεσα στις πέντε χώρες του ΝΑΤΟ με τις υψηλότερες αμυντικές δαπάνες σε σχέση με το ΑΕΠ τους, σύμφωνα με πρόσφατη ανάλυση του CNBC. Παρά το γεγονός ότι η χώρα είναι περισσότερο γνωστή για τη βαριά της τουριστική βιομηχανία και τις πολιτιστικές της καταβολές, ο στρατιωτικός της προϋπολογισμός ξεχωρίζει για τη σταθερή ανοδική του τάση.
Το 3,1% του ΑΕΠ στην άμυνα – Ποιοι προηγούνται
Σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία του ΝΑΤΟ, για το 2024, μόνο οι Ηνωμένες Πολιτείες, η Πολωνία, η Λετονία και η Εσθονία ξεπερνούν την Ελλάδα στις αμυντικές δαπάνες ως ποσοστό του ΑΕΠ. Με 3,1%, η χώρα μας τοποθετείται σταθερά πάνω από τον στόχο του 2% που έχει θέσει η Συμμαχία, γεγονός που την καθιστά πυλώνα αμυντικής συνεισφοράς.
Η σιωπηλή εξίσωση: Ελλάδα–Τουρκία
Το κύριο βάρος των δαπανών, όπως σημειώνεται στην ανάλυση, οφείλεται στον σταθερό γεωπολιτικό ανταγωνισμό με την Τουρκία. Οι δύο χώρες, αν και σύμμαχοι στο ΝΑΤΟ, παραμένουν διπλωματικά αποστασιοποιημένες, με ιστορικές διαφωνίες γύρω από:
-
το Κυπριακό,
-
τις θαλάσσιες ζώνες στο Αιγαίο,
-
τις υπερπτήσεις και παραβιάσεις εναέριου χώρου,
-
και τη στρατιωτική παρουσία στα νησιά του Ανατολικού Αιγαίου.
Ο αναλυτής Jacob Kirkegaard από το think tank Bruegel τονίζει πως «η Ελλάδα διατηρεί σημαντικές στρατιωτικές δυνάμεις σε δεκάδες νησιά που βρίσκονται πολύ κοντά στις τουρκικές ακτές, κάτι που είναι εξαιρετικά κοστοβόρο αλλά θεωρείται αναγκαίο».
Σύνοδος ΝΑΤΟ: Προς επικύρωση το deal για αύξηση δαπανών
Στο πλαίσιο της Συνόδου Κορυφής του ΝΑΤΟ στη Χάγη, θεωρείται ειλημμένη απόφαση η ενίσχυση των αμυντικών προϋπολογισμών όλων των μελών, με στόχο το 5% του ΑΕΠ, μετά από πιέσεις του Αμερικανού Προέδρου Ντόναλντ Τραμπ. Η Ελλάδα, λόγω της ήδη αυξημένης αμυντικής της προσπάθειας, βρίσκεται σε πλεονεκτική θέση, επιβεβαιώνοντας τον ρόλο της ως περιφερειακού παράγοντα σταθερότητας.
Δαπάνες και ασφάλεια: Επιλογή ή υποχρέωση;
Η συστηματική επένδυση της Ελλάδας στον τομέα της άμυνας έχει συχνά επικριθεί εσωτερικά ως οικονομικά δυσβάσταχτη, ειδικά την περίοδο της οικονομικής κρίσης. Ωστόσο, οι διαρκείς εντάσεις με την Τουρκία, σε συνδυασμό με τη γενικότερη αστάθεια στη Νοτιοανατολική Μεσόγειο, ερμηνεύονται από τους περισσότερους αναλυτές ως εύλογη αιτία για τον διαχρονικά αυξημένο προϋπολογισμό.
