Η Ελλάδα εισέρχεται δυναμικά στον διεθνή χάρτη της θαλάσσιας περιβαλλοντικής πολιτικής, θεσπίζοντας δύο νέα Εθνικά Θαλάσσια Πάρκα στο Ιόνιο και τις Νότιες Κυκλάδες, κίνηση που προκαλεί έντονο διπλωματικό «ηλεκτρισμό» με την Άγκυρα. Παρότι η ελληνική πλευρά επιμένει στον καθαρά οικολογικό χαρακτήρα της πρωτοβουλίας, η Τουρκία αντιδρά θεωρώντας πως υποκρύπτονται ζητήματα κυριαρχίας και επεκτατισμού στο Αιγαίο.
Η δημιουργία των θαλάσσιων πάρκων, με έκταση άνω των 27.000 τετραγωνικών χιλιομέτρων, εντάσσεται στις δεσμεύσεις της χώρας στη Διάσκεψη του ΟΗΕ για τους Ωκεανούς και εκτοξεύει το ποσοστό προστατευόμενων θαλάσσιων περιοχών σε πάνω από 30%, υπερβαίνοντας τον ευρωπαϊκό στόχο του 2030. Παράλληλα όμως, η τουρκική διπλωματία κατηγορεί την Ελλάδα για μονομερείς ενέργειες σε «ημίκλειστη θάλασσα», ανακινώντας το αφήγημα των «γκρίζων ζωνών» και αμφισβητώντας την ελληνική κυριαρχία σε περιοχές όπως η Κίναρος και η Λέβιθα.
Η Αθήνα απαντά με σθένος, υποστηρίζοντας πως οι εξαγγελίες της βασίζονται σε επιστημονικά δεδομένα και περιβαλλοντικά κριτήρια, χωρίς καμία διάθεση μεταβολής του υφιστάμενου νομικού καθεστώτος. Ο κυβερνητικός εκπρόσωπος Παύλος Μαρινάκης, τόνισε πως η Τουρκία δεν έχει λόγο σε ελληνικές πρωτοβουλίες που εφαρμόζονται εντός αδιαμφισβήτητων χωρικών υδάτων, επισημαίνοντας παράλληλα ότι οι αντιδράσεις της Άγκυρας καταρρίπτουν τις εσωτερικές αιτιάσεις περί «ενδοτικής στάσης» της ελληνικής κυβέρνησης.
Σε διπλωματικό επίπεδο, η Ελλάδα δίνει ένα σαφές σήμα: όχι μόνο δεν «παγώνει» πολιτικές σε αναμονή τουρκικών αντιδράσεων, αλλά και χαράσσει στρατηγική με διεθνή περιβαλλοντικά πρόσημα. Οι χάρτες που δόθηκαν στη δημοσιότητα αποτυπώνουν περιοχές με υψηλή οικολογική αξία, ενώ η διαδικασία διαβούλευσης που ξεκίνησε από τις 21 Ιουλίου θα ολοκληρωθεί με την έκδοση Προεδρικού Διατάγματος το φθινόπωρο, δίνοντας οριστική θεσμική ισχύ στα πάρκα.
Το ερώτημα πλέον δεν είναι αν περιβαλλοντικές πολιτικές μπορούν να εφαρμόζονται ανεξάρτητα από τη γεωπολιτική — αλλά πώς η Ελλάδα μπορεί να τις αξιοποιήσει ως εργαλείο ενίσχυσης της κυριαρχικής της παρουσίας. Το προηγούμενο των Νοτίων Κυκλάδων και του Ιονίου ίσως αποτελέσει το «μοντέλο» και για άλλες περιοχές με στρατηγική σημασία, ανοίγοντας τον δρόμο για ένα νέο, πράσινο και κυρίαρχο αφήγημα στο Αιγαίο και τη Μεσόγειο.
